BMW Serii 3 od modeli 1989 (E36). Obsługa i naprawa

Autor: Hans-Rüdiger Etzold
ISBN: 83-206-1592-5, format 195x246, rys. 560, tab. 32, tł. Andrzej Wendrychowicz

Poradnik dla użytkowników samochodów BMW serii 3 (typu E36) modeli 316i, 318i, 318is, 318ti, 318tds, 320i, 323i, 323ti, 325i, 328i, 325td oraz 325tds, produkowanych w latach 1989-2000 w wersjach nadwozia sedan (od listopada 1989 do marca 1999), coupé (od października 1990 do kwietnia 1999), kombi (touring) (od maja 1995 do maja 1999), compact (od kwietnia 1994 do września 2000) wyposażonych w

silniki benzynowe:
- 1,6 dm3 typu M40 o mocy 73 kW (100 KM),
- 1,6 dm3 typu M43 o mocy 75 kW (102 KM),
- 1,8 dm3 typu M40 o mocy 83 kW (113 KM),
- 1,8 dm3 typu M43 o mocy 85 kW (115 KM),
- 1,8 dm3 typu M42 o mocy 103 kW (140 KM),
- 1,9 dm3 typu M44 o mocy 103 kW (140 KM),
- 2,0 dm3 typu M50 o mocy 110 kW (150 KM),
- 2,0 dm3 typu M52 o mocy 110 kW (150 KM),
- 2,5 dm3 typu M52 o mocy 125 kW (170 KM),
- 2,5 dm3 typu M50 o mocy 141 kW (192 KM),
- 2,8 dm3 typu M52 o mocy 142 kW (193 KM)

a także wysokoprężne:
- 1,7 dm3 typu M41 o mocy 66 kW (90 KM),
- 2,5 dm3 typu M51T o mocy 85 kW (115 KM),
- 2,5 dm3 typu M51S o mocy 105 kW (143 KM),

z mechanicznymi i automatycznymi skrzynkami biegów. Podano m.in. plan obsługi, dokładny opis czynności obsługowych i naprawczych, możliwych do wykonania we własnym zakresie przez użytkownika oraz schematy instalacji elektrycznej.


Spis treści:

Do Czytelnika 10

SILNIK 11
Charakterystyka techniczna 11
Wymontowanie i zamontowanie silnika 14
Głowica i układ rozrządu 22
Wymontowanie i zamontowanie paska zębatego 22
Wymontowanie i zamontowanie głowicy cylindrów
- wersje316i, 318i 26
- wersje318is, 318ti 33
- wersje 320i, 323i, 323ti, 325i, 328i (silniki M50, M52) 39
- wersje 318tds, 325td, 325tds (silniki M41, M51) 49
Wymontowanie i zamontowanie wału rozrządu
- wersje 316i,318i 57
- wersje 328is, 328ti, 320i, 323i, 323ti, 325i, 328i 59
- wersje 318tds, 325td, 325tds 61
Wymontowanie i zamontowanie zaworów 62
Sprawdzanie prowadnic zaworów 63
Obróbka gniazd zaworów 64
Docieranie gniazd zaworów 64
Wymontowanie, zamontowanie i regulacja naciągu paska klinowego 64
Wymiana paska zębatego
- wersje 316i, 318i, 318is, 318ti od IX 1993 oraz 320i, 323i, 323ti, 325i, 328i 66
- wersje 328tds, 325td, 325tds 67
Typowe niesprawności silnika 67
Układ smarowania 68
Zakresy stosowania i klasy lepkości olejów 68
Charakterystyka oleju silnikowego 69
Oleje silnikowe 69
Zużycie oleju 70
Obieg oleju 70
Sprawdzanie ciśnienia oleju 70
Wymontowanie i zamontowanie miski olejowej 71
Wymontowanie, zamontowanie i sprawdzanie pompy oleju 73
Typowe niesprawności układu smarowania 76
Układ chłodzenia 76
Obieg cieczy chłodzącej 76
Wymontowanie, zamontowanie i sprawdzanie termostatu 77
Wymontowanie i zamontowanie wentylatora oraz sprzęgła wentylatora 79
Wymontowanie i zamontowanie chłodnicy 80
Wymontowanie i zamontowanie pompy cieczy chłodzącej 82
Typowe niesprawności układu chłodzenia 83
Układ zapłonowy 83
Wiadomości wstępne 83
Układ zapłonowy sterowany parametrami pracy silnika 83
Zasady bezpieczeństwa przy obsłudze elektronicznego układu zapłonowego 84
Regulacja kąta wyprzedzenia zapłonu 85
Sprawdzanie kąta wyprzedzenia zapłonu 85
Wymontowanie i zamontowanie kopułki oraz palca rozdzielacza zapłonu 86
Sprawdzanie i wymiana przewodów wysokiego napięcia 87
Sprawdzanie cewki zapłonowej 89
Sprawdzania i wymiana impulsatora 91
Wymontowanie czujnika identyfikacji pracy cylindrów 91
Wymontowanie i zamontowanie urządzenia sterującego DME 92
Świece zapłonowe 93
Typowe niesprawności układu zapłonowego 95
Obwody doprowadzenia paliwa i powietrza 96
Wiadomości wstępne 96
Sprawdzanie przekaźnika pompy paliwa 97
Sprawdzanie wydajności pompy paliwa 97
Wymontowanie i zamontowanie czujników poziomu paliwa 98
Sprawdzanie czujnika poziomu paliwa 101
Wymontowanie i zamontowanie obudowy filtru powietrza / przewodu powietrza dolotowego 101
Układ wtrysku benzyny 102
Wiadomości wstępne 102
Działanie Mortonic DME1, 7 (silnik 4-cylindrowy) 103
DME M3.1 oraz MS41.0 w silnikach 6-cylindrowych 104
Sprawdzanie prędkości obrotowej biegu jałowego i zawartości CO w spalinach 105
Regulacja cięgna przyspieszenia 107
Odłączenie cięgna przyspieszenia od przepustnicy 107
Wymontowanie, zamontowanie i sprawdzanie zaworu regulacyjnego biegu jałowego 108
Wymontowanie, zamontowanie i sprawdzanie czujnika temperatury cieczy chłodzącej 109
Wymontowanie, zamontowanie i sprawdzanie czujnika temperatury powietrza dolotowego 110
Wymontowanie, zamontowanie i sprawdzanie zaworu odpowietrzania zbiornika paliwa 111
Wymontowanie i zamontowanie wtryskiwaczy paliwa 111
Sprawdzanie wtryskiwaczy paliwa 115
Dane techniczne układu wtryskowego (DME) 115
Typowe niesprawności układu wtrysku benzyny 115
Układ wtryskowy silnika wysokoprężnego 117
Wiadomości wstępne 117
Turbosprężarka 118
Pompa wtryskowa 118
Podgrzewacz filtru paliwa 118
Świece żarowe 118
Odpowietrzanie obwodu doprowadzenia paliwa 121
Sprawdzanie, wymontowanie i zamontowanie zaworu odcinającego dopływ paliwa 122
Wymontowanie i zamontowanie wtryskiwaczy paliwa 123
Sprawdzanie początku wtrysku pompy wtryskowej 123
Dane techniczne świec żarowych i obwodu doprowadzenia paliwa 125
Typowe niesprawności układu wtryskowego silnika wysokoprężnego 125
Układ wylotowy 126
Wymontowanie i zamontowanie elementów układu wylotowego 128
Wymontowanie i zamontowanie sondy lambda 131
Działanie katalizatora 131
Użytkowanie samochodu z katalizatorem spalin 132

SPRZĘGŁO 133
Wymontowanie, zamontowanie i sprawdzanie sprzęgła 134
Odpowietrzanie obwodu sterowania sprzęgłem 136
Wymontowanie i zamontowanie łożyska wyciskowego 137
Wymontowanie i zamontowanie wyprzęgnika sprzęgła 138
Typowe niesprawności sprzęgła 138

SKRZYNKA BIEGÓW 140
Wymontowanie i zamontowanie skrzynki biegów 140
Wymontowanie i zamontowanie wału napędowego 144
Wymontowanie i zamontowanie dźwigni zmiany biegów 146
Automatyczna skrzynka biegów 147

ZAWIESZENIE PRZEDNIE 149
Wymontowanie i zamontowanie kolumny zawieszenia 150
Rozkładanie kolumny zawieszenia, wymontowanie i zamontowanie amortyzatora oraz sprężyny śrubowej 151
Sprawdzanie amortyzatora 153
Wymontowanie i zamontowanie łożysk kół przednich 153
Wymontowanie i zamontowanie wahacza poprzecznego 154
Złomowanie amortyzatorów 156

ZAWIESZENIE TYLNE 158
Wymontowanie i zamontowanie amortyzatora tylnego 158
Wymontowanie i zamontowanie półosi 160
Wymiana osłon półosi 162

UKŁAD KIEROWNICZY 164
Wiadomości wstępne 164
Wymontowanie i zamontowanie koła kierownicy 165
Wymontowanie i zamontowanie przegubu drążka kierowniczego 166
Wymontowanie, sprawdzanie i zamontowanie drążka kierowniczego 166
Usuwanie drgań koła kierownicy i niewłaściwego zachowania przodu samochodu 167
Ustawienie kół 169
Wiadomości wstępne 169
Pomiar wzniosu nadwozia 170
Regulacja ustawienia kół przednich 170
Regulacja osi tylnej 171
Parametry ustawienia kół 171

UKŁAD HAMULCOWY 173
Wiadomości wstępne 173
Wymontowanie i zamontowanie wkładek ciernych hamulców przednich 174
Wymontowanie i zamontowanie tarczy i zacisku przedniego hamulca 178
Wymontowanie i zamontowanie wkładek ciernych tylnych hamulców tarczowych 179
Wymontowanie i zamontowanie tarczy i zacisku tylnego hamulca 182
Sprawdzanie grubości tarczy hamulca 183
Usuwanie odgłosów piszczenia hamulców 184
Wymontowanie i zamontowanie bębna hamulca tylnego 185
Wymontowanie i zamontowanie szczęk hamulca tylnego 186
Wymontowanie i zamontowanie cylinderków hamulcowych tylnych kół 188
Płyn hamulcowy 189
Odpowietrzanie układu hamulcowego 189
Wymiana przewodów hamulcowych 191
Sprawdzanie urządzenia wspomagającego 191
Hamulec awaryjny 192
Wymontowanie i zamontowanie szczęk hamulca awaryjnego 192
Regulacja hamulca awaryjnego 194
Wymontowanie i zamontowanie dźwigni hamulca awaryjnego 196
Wymontowanie i zamontowanie cięgna hamulca awaryjnego 197
Sprawdzanie i wymiana włącznika świateł hamowania 199
Układ przeciwblokujący ABS 200
Układ przeciwpoślizgowy 200
Typowe niesprawności układu hamulcowego 201

KOŁA I OGUMIENIE 204
Wymiary opon i obręczy, ciśnienie w oponach 204
Użytkowanie kół i ogumienia 206
Wyrównoważenie kół 206
Łańcuchy przeciwpoślizgowe 206
Przestawianie kół 206
Dodatkowe zamontowanie zamka śruby koła 208
Nieprawidłowe zużycie ogumienia 208
Typowe niesprawności ogumienia 209

NADWOZIE 210
Wiadomości wstępne 210
Wymiary szczelin w nadwoziu 210
Wymontowanie i zamontowanie zderzaka przedniego 211
Wymontowanie i zamontowanie amortyzatorów uderzeń 213
Wymontowanie i zamontowanie zderzaka tylnego 213
Wymontowanie i zamontowanie ozdobnej kratki wlotu powietrza 215
Wymontowanie i zamontowanie błotnika przedniego 215
Wymontowanie. zamontowanie i regulacja pokrywy przedziału silnika 217
Wymontowanie, zamontowanie i regulacja pokrywy bagażnika 219
Wymontowanie i zamontowanie zamka oraz bębenka zamka 221
Wymiana listwy ozdobnej i naklejki z oznaczeniem wersji samochodu 221
Wymontowanie, zamontowanie i regulacja drzwi 222
Wymontowanie i zamontowanie poszycia drzwi 223
Wymontowanie i zmontowanie zamka drzwi 225
Wymontowanie i zamontowanie klamki zewnętrznej oraz bębenka zamka 226
Wymontowanie, zamontowanie i regulacja szyby drzwi 228
Wymontowanie i zamontowanie mechanizmu zamykania okna 235
Wymontowanie i zamontowanie lusterka zewnętrznego 237
Wymontowanie i zamontowanie zwierciadła lusterka zewnętrznego 237
Wymontowanie i zamontowanie lusterka wewnętrznego 238
Wymontowanie i zamontowanie konsoli środkowej 238
Wymontowanie i zamontowanie schowka 239
Wymontowanie i zamontowanie lewego poszycia wnęki na nogi 239
Wymontowanie i zamontowanie silnika rozsuwanego dachu 240
Wymontowanie i zamontowanie siedzenia przedniego 241
Wymontowanie i zamontowanie siedzenia tylnego 242
Wymontowanie i zamontowanie tylnego bocznego poszycia 243
Wymontowanie i zamontowanie tylnych drzwi 244
Wymontowanie i zamontowanie poszycia tylnych drzwi 245
Wymontowanie i zmontowanie relingu dachowego 245
Wymontowanie i zmontowanie tylnego siedzenia 246
Ogrzewanie i przewietrzanie wnętrza 247
Wiadomości wstępne 247
Wymontowanie i zamontowanie czujnika temperatury 248
Wymontowanie, sprawdzanie i zamontowanie rezystora silnika dmuchawy 249
Wymontowanie i zamontowanie panelu sterowania układu ogrzewania 249
Wymontowanie i zamontowanie cięgna sterowania ogrzewaniem 250
Wymontowanie i zamontowanie korytka wlotu powietrza 250
Wymontowanie i zamontowanie dmuchawy 251
Typowe niesprawności układu ogrzewania 252

WYPOSAŻENIE ELEKTRYCZNE 254
Wiadomości wstępne 254
Przyrządy pomiarowe 254
Sposoby pomiarów wielkości elektrycznych 255
Dodatkowe wyposażenie elektryczne 257
Wykrywanie niesprawności wyposażenia elektrycznego 257
Sprawdzanie włączników 259
Sprawdzanie czujników 259
Sprawdzanie przekaźników 260
Sprawdzanie silnika wycieraczek 260
Sprawdzanie kierunkowskazów 261
Sprawdzanie świateł hamowania 261
Sprawdzanie ogrzewania tylnej szyby 262
Urządzenia sterujące i przekaźniki 262
Wymiana bezpieczników 263
Akumulator 264
Wymontowanie i zamontowanie akumulatora 264
Sprawdzanie akumulatora 265
Zalecenia dotyczące akumulatora bezobstługowego 265
Ładowanie akumulatora 266
Samorozładowywanie akumulatora 267
Typowe niesprawności akumulatora 268
Alternator 269
Wiadomości wstępne 269
Zasady bezpiecznego użytkowania alternatora 269
Sprawdzanie napięcia alternatora 270
Wymontowanie i zamontowanie alternatora
- 4-cylindrowy silnik benzynowy 270
- 6-cylindrowy silnik benzynowy 271
- 6-cylindrowy silnik wysokoprężny 272
Wymiana szczotek alternatora, wymiana i sprawdzanie regulatora napięcia 273
Typowe niesprawności alternatora 274
Rozrusznik 275
Wiadomości wstępne 275
Wymontowanie i zamontowanie rozrusznika 275
Wymontowanie, zamontowanie i sprawdzanie wyłącznika elektromagnetycznego 278
Typowe niesprawności rozrusznika 278
Oświetlenie i sygnalizacja 280
Wymiana żarówek 280
Wykaz żarówek 282
Wymontowanie i zamontowanie reflektora 283
Ustawianie świateł reflektorów 284
Wymontowanie i zamontowanie przedniego kierunkowskazu 284
Wymontowanie i zamontowanie reflektora przeciwmgłowego 285
Wymontowanie i zamontowanie lampy tylnej 285
Oświetlenie tablicy rejestracyjnej 286
Światła hamowania 286
Wskaźniki i osprzęt dodatkowy 287
Wymontowanie i zamontowanie zestawu wskaźników 287
Wymiana żarówek w zestawie wskaźników 288
Wymontowanie i zamontowanie zegara elektrycznego 289
Wymontowanie i zamontowanie przełącznika zespolonego 289
Wymontowanie i zamontowanie włącznika świateł 290
Wymontowanie i zamontowanie włącznika świateł przeciwmgłowych 291
Wymontowanie i zamontowanie wyłącznika zapłonu 291
Wymontowanie i zamontowanie radioodbiornika 292
Wprowadzanie kodu radioodbiornika 294
Wymontowanie i zamontowanie głośników 295
Antena 295
Wycieraczki spryskiwacze 295
Wymiana gumowego pióra wycieraka 296
Sprawdzanie i wymiana pompki spryskiwacza 296
Regulacja dysz spryskiwacza przedniej szyby 297
Wymontowanie, zamontowanie i regulacja dysz spryskiwacza tylnej szyby 297
Wymontowanie i zamontowanie silnika wycieraczki 298
Wymontowanie i zamontowanie silnika wycieraczki tylnej szyby 302
Typowe niesprawności wycieraczki 302

ZABIEGI KONSERWACYJNE I POMOCNICZE 303
Mycie samochodu 303
Pielęgnacja powłoki lakierowej 303
Konserwacja spodu nadwozia i przestrzeni zamkniętych 305
Konserwacja przedziału silnika 305
Pielęgnacja obić tapicerskich 305
Uruchamianie silnika za pomocą akumulatora pomocniczego 305
Holowanie samochodu 307
Unoszenie i podpieranie samochodu 308
Narzędzia 309

OBSŁUGA SAMOCHODU 311
Plan obsługi 311
Wymiana oleju silnikowego i inne czynności obsługowe 311
Przeglądy, okresowe 312

CZYNNOSCI OBSŁUGOWE 313
Silnik i układ wylotowy 313
Wymiana oleju silnikowego 314
Wymiana filtru oleju 314
Sprawdzanie wycieków oleju 315
Sprawdzanie poziomu oleju silnikowego 315
Sprawdzanie poziomu cieczy chłodzącej 316
Wymiana cieczy chłodzącej 316
Sprawdzanie szczelności układu chłodzenia 317
Sprawdzanie gęstości cieczy chłodzącej 318
Uzupełnianie środka chroniącego przed zamarzaniem 318
Sprawdzanie ciśnienia sprężania 318
Wymiana świec zapłonowych, sprawdzanie złączy elektrycznych 319
Wymiana wkładu filtru powietrza 321
Odwadnianie/wymiana filtru paliwa 321
Wymiana/odwadnianie filtru paliwa silnika wysokoprężnego 322
Sprawdzanie, naciąganie i wymiana pasków klinowych 323
Wzrokowe sprawdzanie układu wylotowego 323
Sprzęgło, skrzynka biegów, wał i półosie napędowe 323
Sprawdzenie tarczy sprzęgła 324
Mechaniczna skrzynka biegów, wymiana oleju 324
Automatyczna skrzynka biegów, sprawdzenie poziomu/wymiana oleju 325
Wymiana oleju w mechanizmie różnicowym 325
Sprawdzanie osłon przegubów półosi 326
Sprawdzanie wału napędowego i przegubów elastycznych 326
Hamulce, ogumienie, koła 326
Sprawdzanie poziomu płynu hamulcowego i lampki kontrolnej 326
Sprawdzanie stanu elementów układu i grubości wkładek ciernych 327
Oględziny przewodów hamulcowych 327
Wymiana płynu hamulcowego 328
Sprawdzanie hamulca awaryjnego 328
Sprawdzanie ciśnienia w ogumieniu 329
Sprawdzanie profilu bieżnika 329
Sprawdzanie zaworu powietrza 329
Układ kierowniczy i zawieszenie przednie 329
Sprawdzanie osłon przeciwpyłowych przegubów drążków kierowniczych 329
Sprawdzanie luzu łożysk kół 330
Sprawdzanie luzu w układzie kierowniczym 330
Sprawdzanie poziomu oleju w urządzeniu wspomagania układu kierowniczego 330
Dokręcanie śrub w układzie kierowniczym 330
Wyposażenie elektryczne 330
Sprawdzanie akumulatora 331
Nadwozie i wnętrze samochodu 331
Oględziny podwozia i nadwozia 331
Sprawdzanie pasów bezpieczeństwa 331
Konserwacja zamków 331
Wymiana mikrofiltru układu ogrzewania i klimatyzacji 331

SCHEMATY INSTALACJI ELEKTRYCZNEJ 333
Posługiwanie się schematami instalacji elektrycznej 333
Symbole graficzne 334